السيد محمود الهاشمي الشاهرودي
292
فرهنگ فقه مطابق مذهب اهل بيت (ع) (فارسى)
آيا عارضان جزء صورت به شمار مىروند تا شستن آن واجب باشد يا نه ؟ برخى آن را از صورت شمردهاند . 3 در مقابل ، برخى آن را از حدّ صورت خارج دانستهاند . 4 جمعى گفتهاند : در حقيقت ، اختلاف لفظى است ؛ زيرا بخشى از عارضان ؛ يعنى قسمت پايين آن كه به چانه متصل است ، قطعا در محدودهء انگشت ميانى و شصت داخل است ؛ چنان كه قسمت بالاى عارضان كه به عذار متصل است ، خارج از محدوده ياد شده بوده و شستن آن واجب نخواهد بود . مقصود قائلى كه عارضان را جزء صورت دانسته ، بخش پايينى آن ، و مراد قائلى كه آن را خارج از حدّ صورت دانسته ، بخش بالايى آن است . 5 برخى گفتهاند : تعريفى كه در لغت از عارضان شده ، تعريف از لحاظ طول است و از لحاظ عرض ، حدّ آن روشن نيست ؛ بويژه اينكه عارضان در لغت به معناى گونه آمده است ؛ از اين رو ، ممكن است در بخش بالا قسمتى از عارضان از جهت عرض در محدودهء دو انگشت قرار گيرد . 6 بنابر قول مشهور ، تراشيدن ريش حرام است . 7 در اينكه شامل عارضان ( موى دو طرف صورت تا بالاى چانه ) نيز مىشود تا تراشيدن آن حرام باشد يا نه ، اختلاف است 8 ( - - ) ريش ) . عارف عارف : شيعهء دوازده امامى . عارف در لغت به معناى آگاه و دانا آمده است ؛ ليكن مراد از آن در روايات و به تبع در كلمات فقها در صورتى كه مطلق به كار رود ، شيعهء دوازده امامى است 1 ( - - ) شيعه ) .
--> ( 1 ) . الحدائق الناضرة 2 / 229 ؛ مجمع البحرين ، واژهء « عرض » * ( 2 ) . الحدائق الناضرة 2 / 227 * ( 3 ) . الدروس الشرعية 1 / 91 * ( 4 ) . تذكرة الفقهاء 1 / 153 * ( 5 ) . مشارق الشموس 1 / 101 - 102 ؛ مصابيح الظلام 3 / 277 - 278 ؛ غنائم الايام 1 / 121 * ( 6 ) . جواهر الكلام 2 / 145 - 146 * ( 7 ) . رسائل و مسائل 1 / 263 - 264 ؛ مصباح الفقاهة 1 / 257 * ( 8 ) . صراط النجاة 2 / 285 ؛ ارشاد السائل / 79 ؛ منهاج الصالحين ( سيد محمدسعيد حكيم ) 2 / 19 . ( 1 ) . وسائل الشيعة 3 / 150 ؛ 25 / 292 ؛ الكافى فى الفقه / 425 ؛ المختصر النافع / 59 .